Doğal Gazın Kimyasal Özelikleri ve Kullanım Alanları

0

Doğal gaz elde edildiği haliyle kullanıma verilemez bazı kimyasal bileşenler bulunmaktadır. Ham doğal gazda su buharı, hidrojen sülfür, karbon dioksit, helyum, nitrojen v.s., gibi maddeler vardır.

Ham doğal gaz boru hatlarına (pipe-line) verilmeden önce bir dizi işlemden geçirilerek saflaştırılır ve kurutulur; bunlar gazın içerdiği tüm hidrokarbonların ve akışkanların uzaklaştırılması aşamalarıdır.

Hidrokarbon bileşimi ne olursa olsun kuyudan çıkarılan doğal gaza su buharları ve katı kirlilikleri uzaklaştırmak için ön prosesler uygulanır;

• CO2’in ayrıştırılması
• Suyun giderilmesi
• Ağır hidrokarbonların ayrıştırılması
• Azotun giderilmesi
• Gazın temizlenmesi
• Kurutma

Doğal Gazın Kimyasal Özelikleri

Doğal Gazın Kimyasal Özelikleri

• Doğal gaz renksiz ve kokusuz bir gazdır.
• Doğal gaz rutubetsiz, kuru bir gazdır.
• -162 °C de sıvı hale gelir.
• Doğal gazın bileşiminin büyük bölümü metandır. CH4 yaklaşık % 95’tir.
• Doğal gaz içersinde yanmayan hiçbir madde yoktur.
• 1m3 gazın yanması sonucu ortalama 8250 kcal ısı açığa çıkar.
• Tam yanma sağlanamazsa CO gazı ortaya çıkar.
• Doğal gaz zehirli değildir.
• Doğal gazın ortalama kalorifik değeri 8788 kcal/kg.
• Doğal gazın tutuşma sıcaklığı 650 OC.
• Doğal gazın alev hızı 0,36 m/s.
• Doğal gazın yoğunluğu 0 °C ve 1 atmosfer basınçta 0,67 ile 0,8 kg/m3 arasında değişir.
• Doğal gaz, kapalı bir hacimde hava ile % 5- % 15 oranında karıştığı zaman patlayıcı bir özellik alır; ateş ve kıvılcım gördüğünde patlar.

Doğal Gazın Kullanım Alanları

Doğal gaz, konutlarda ısıtma ve soğutma, sıcak su elde etme, pişirme amaçlı kullanılır. Merkezi ısıtma sistemi olan binalarda sıcak su ve pişirme amacıyla dairelere kolon hattı ile doğal gaz verilebilir. Bireysel kullanımda ise şu seçenekler söz konusu olabilir:

-Yalnızca ısınma (doğal gaz sobası, kat kaloriferi)
-Isınma ve sıcak su elde etme (kombi, boylerli kat kaloriferi, kat kaloriferi ve şofben)
-Isınma ve sıcak su ve pişirme

Sanayide ise, küçük sanayi, atölye ve fırınlarda üretim amaçlı olarak kullanılır. Demir-çelik, çimento, kimya sanayiinde, tuğla, çimento ve seramik-fayans fırınlarında, cam yapımında, sulu kazanlarla buhar üretiminde, temiz bir ısı kaynağı olarak aletlerin mikroptan arındırılmasında ve yiyeceklerin işlenmesinde de yararlanılan doğal gaz, tekstil sektörü için de önemli bir enerji kaynağıdır. Türkiye’nin elektrik ihtiyacının küçümsenemeyecek bir kısmı doğal gazla çalışan santrallerde üretilir.

Doğal gazın, petrokimya sanayiinde de geniş bir kullanım alanı vardır. Bunlar arasında kükürt, karbon karası ve amonyak üretimi sayılabilir (amonyak, çeşitli yapay gübrelerde azot kaynağı olarak ve nitrik asit, üre gibi öbür kimyasal maddelerin üretiminde ara madde olarak kullanılır). Doğal gazdan elde edilen belki de en önemli temel petrokimyasal ürün olan etilen, plastiklerin ve birçok başka ürünün üretiminde kullanılır.

Yorum Yazın

Lütfen yorumunuzu yazınız
Lütfen adınızı giriniz.