Havuz taze hava debisi hesabı, VDI 2089 Blatt 1 standardına göre kapalı yüzme havuzlarında havuz yüzeyinden gerçekleşen buharlaşma miktarını ve ortama verilen nem yükünü hesaplar. Yetersiz havalandırma yoğuşmaya, küf oluşumuna ve yapı hasarına yol açar.
Havuz suyu sıcaklığı, ortam hava sıcaklığı, bağıl nem, yüzey alanı ve günlük kullanım süresi girilerek gerekli minimum taze hava debisi belirlenir. Rekabet, dinlenme ve termal havuz tipleri için ayrı hesap yapılır.
VDI 2089 Hesap Metodolojisi
Havuz Su Sıcaklıkları - DIN 19643-1
| Havuz/Oda Çeşidi | Su Sıcaklığı (°C) |
|---|---|
| Kullanılmayan havuz, Yüzülen havuz, Dalma havuzu, Dalga havuzu | 28 |
| Boş havuz | 28-32 |
| Çocuk havuzu, Hareket havuzu | 32 |
| Terapi havuzu | 36 |
| Sıcak jakuzi | ≥36 |
| Ter Atma Havuzları: Sıcak havuz | 35 |
| Ter Atma Havuzları: Soğuk havuz | 15 |
Havuz Buharlaşma Katsayıları (β) ve Ortalama Kullanım Süresi
| Havuzda Öngörülen Aktivite | βu - Kullanılmayan (m/h) | βb - Kullanılan (m/h) | Kullanım Süresi |
|---|---|---|---|
| Havuzun su yüzeyi örtülü (evaporasyon yalnızca savaklarda) | 0,7 | - | 12 |
| Konut banyosu, küçük su yüzey alanı, metrekare başına düşük kişi sayısı | 7 | 21 | 8-10 |
| Kapalı havuz, derinlik > 1,35 m | 7 | 28 | 12-14 |
| Kapalı havuz, derinlik < 1,35 m | 7 | 40 | 12-14 |
| Dalga havuzu (dalgalı iken), jakuzi | 7 | 50 | 4-8 |
| Kaydıraklar ve kaydırak yakalama havuzları | - | 50 | 8-10 |
βu = Havuz kullanılmadığında (beklemeli mod), βb = Havuz aktif kullanımda (tam kapasite)
Sanal Büyütme Miktarları
| Etkinlik | Sanal Büyütme Miktarı |
|---|---|
| Dağınık akan su kanalı | 30 |
| Su mantarları (metre başına) | 5 |
| Karşı akımlı yüzme tesisi | 20 |
| Hareketli duşlar | 6 |
| Su altı jetleri | 4 |
| Köpüren fiskiyeler | 3 |
| Sıcak su kaynağı | 3 |
| Çocuk kayağı (10m uzunluğa kadar) | 3 |
| Masaj alanı | 4 |
| Su yayıcı hücreler | 2 |
| Oturma yerleri | 2 |
Hesaplama: Toplam Etkinlik = Σ(Sanal Büyütme Miktarı × Adet)
VDI Formülü: Δβ = 0,00004×x³ - 0,0095×x² + 0,8334×x (x = Toplam Etkinlik)
Nihai Katsayı: βfinal = βhavuz türü + Δβ
Hesap Formülleri
| Buharlaşma Kütlesi | ṁe = [β / (Rw · Tm)] · (Pws - Pw) · A |
| Ortalama Sıcaklık | Tm = (tsu + thava) / 2 + 273,15 [K] |
| Su Buhar Basıncı | Pws = Doygun buhar basıncı @ tsu (Antoine) |
| Ortam Buhar Basıncı | Pw = φ · Pws,hava (rakım korreksiyonlu) |
| Gerekli Hava Debisi | V̇ = (ṁe · 1000) / [(xortam - xtaze) · ρhava] |
| Hava Değişim Sayısı | n = V̇ / Vmahal [1/h] |
Havuz örtüsü etkisi: Su yüzeyinin üzerine yerleştirilen fiziksel branda/kapak sistemi. Havuz kullanım dışı olduğunda buharlaşmayı %90 oranında azaltır.
Beklemeli çalışma modu: Havuzun aktif kullanılmadığı zaman dilimleri (24 - kullanım süresi). Bu sürede örtü kullanılmazsa buharlaşma devam eder ancak daha düşük katsayı (β = 7 m/h) ile hesaplanır.