YAZILARINIZI GÖNDERİNİZ

Haber, makale, firma ya da ürün incelemelerinizi bekliyoruz.

YAZARIMIZ OLUN

Düşüncelerinizi Özgürce Duyurun, Paylaşın.

Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabı

| 27 Kasım 2015

Yangın Merdiveni Basınçlandırma, kaçış yollarındaki iç hava basıncını yapının diğer mekanlarındaki basınca göre daha yüksek tutarak duman sızıntısını önleme yöntemidir.

Yangın Merdiveni Basınçlandırma işleminde ise yangın merdivenlerine duman girişinin önlenerek insan tahliyesinin dumansız bir ortamda sağlanması ile itfaiye görevlilerine yangına müdahale için uygun ulaşım yolu sağlanması amaçlanır.

Merdiven kovası yangına dayanıklı ve duman sızdırmaz kapılarla bina bölümlerinden ayrıldığından, merdiven kovasına verilen hava ile pozitif basınç uygulanır ve merdiven kovasına komşu bölümlerden duman girişi önlenir.

Yandın Merdiveni Basınçlandırma işlemi zorunlu olan binalar Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik de açıkça belirtilmektedir.

1- Konutlar hariç olmak üzere, bütün binalarda, merdiven kovasının yüksekliği 30.50 m’den fazla ise, kaçış merdivenlerinin basınçlandırılması gerekir. Bodrum kata ve üst katlara hizmet veren kaçış merdiveni aynı yuvada olsa bile, zemin seviyesinde, yangına 120 dakika dayanıklı ve duman sızdırmaz bir duvar ile ayrılmış ve ayrı çıkış düzenlenmiş ise, merdiven yuvası için üst katların yüksekliği esas alınır.
2- Bodrum kat sayısı 4’den fazla olan binalarda bodrum kata hizmet veren kaçış merdivenleri basınçlandırılır.
3- Yapı yüksekliği 51.50 m’den yüksek olan konutların kaçış merdivenlerinin basınçlandırılması şarttır.
4- Yangın anında acil durum asansör kuyularının yangın etkisi altında kalmaması için acil durum asansörü kuyularının basınçlandırılması gerekir.

Yangın Merdiveni Basınçlandırma

Yangın anında duman, yangın çıkan bölümden binanın farklı çok daha uzak alanlarına kadar yayılmakta ve geometrik olarak müsait her hacime dolabilmektedir. Merdiven yuvaları, asansör kuyuları ve düşey şaftlar öncelikli olarak dumanın dolabileceği bölümleri oluştururlar. Duman nedeniyle binanın tahliyesi zorlaşır ve aynı zamanda itfaiyenin çalışması da engellenir.

Bina içinde dumanın ve hava hareketinin izlediği yollar akış alanlarını teşkil ederler. Birbirlerine göre paralel, seri veya her ikisinin kombinasyonu şeklinde olabilirler. Sistem tasarımında bina içinde akış alanlarının her iki tarafındaki basınç farklarının aynı değerde olması koşulu ile bu alanların toplamı efektif akış alanları olarak değerlendirilir.

Bu kısa giriş sonrası Yangın Merdiveni Basınçlandırma konusu ve hesaplama yöntemlerinin ele alındığı makalelere göz atalım.

Yangın Merdiveni Basınçlandırma

Yangın Merdiveni Basınçlandırma [1]

Merdiven Yuvaları Basınçlandırma Tasarım Esasları [2]

Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabı yapabilmeniz için çeşitli excel programlarını ekteki linkten indirebilirsiniz.

Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesap Programları
Açıklama İndirme Linki
Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabı – 1 Excel Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabıyangin-merdiveni-basinclandirma-hesabi-1.xls
Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabı – 2 Excel Yangın Merdiveni Basınçlandırma Hesabı 2yangin-merdiveni-basinclandirma-hesabi-2.xls

Kaynak:
1- Celalettin KIRBAŞ, Makine Mühendisi
2- Kazım BECEREN, Gökhan BALIK, Tesisat Mühendisliği Dergisi

3 Yorum

  1. sinan

    sinan

    27 Kasım 2015 - 20:09

    Programlar için çok teşekkürler.

  2. salih demir

    salih demir

    11 Şubat 2016 - 23:40

    Merhaba,
    Bir konut projemiz için fan seçimi hesabı yapmak istiyoruz.
    Bina saçak yüksekliği ( h ) : 59,50 m
    Bina kat yüksekliği ( h ) : 3 m
    Kaçış kapısı adeti ( s ) : 20 ad.
    Bir kattaki toplam kova dış duvar alanı ( add ): 50,10 m2
    İç duvar sızıntı oranı ( a / a ): 0.0001 sb
    Dış duvar ve döşeme sızıntı oranı ( a / ad ):0,00021 sb
    Bina merdiven kovası katsayısı ( km ): 0,50 sb
    Merdiven kovası dışında eklenen sızıntı alanı ( aek ):0,50 m2
    Kaçış kapısı genişliği ( ak ) : 0,9 m
    Yangın kaçış kapısı standart alanı ( ask ):1,89 m2
    Merdiven evi genişliği ( a ): 5,50 m
    Merdiven evi derinliği ( b ) : 2,70 m
    Kapı kapama amortisör kuvveti ( fr ) : 30n
    Kapıyı açmak için gerekli standart kuvvet ( f) : 110 n
    Kapılar kapalı iken standart basınç ( p0 ) : 50 pa
    Kapılar açık iken standart basınç farkı ( Δpa ) : 15 pa

    Yukarıdaki değerler doğrultusunda hazırladığımız excel formatında ki formda seçilen fan debisi 34.512 m3/h ve 77 Pa olarak bir değer bulduk ve tabloyu MMO’na gönderdik. Odadan şöyle bir yanıt geldi; “Hesapları yaparken açık kapı hız ve açık kapı basınç farkı hesaplarında 2 adet iç kapı öngörmüş ve hesap buna göre yapılmış. Bu iki iç kapı açıkken insanların bina dışına kaçması için bir dış kapı da açık olmak zorunda. Bu hesaplanmamış. Bu da hesaplara katılmalı. Yani yönetmelikte yazıldığı gibi en az 2 iç kapı 1 dış kapı açık olması durumuna göre hesap yapılmalı. Bir de ilk defa 15 Pa basınç farkı kriterinin 1m/sn hız kriterinden fazla çıktığını gördüm. 15 Pa basınç farkı kriterinde kapıdan geçen hava hızı hesaba katılmaz. Bu noktada hesap yanlış. Sonuç olarak hesap gözden geçirilmelidir.” diye dönüş geldi. Doğrusu nasıldır? Yardımcı olabilir misiniz. Saygılar.

    • tesisat

      tesisat

      17 Şubat 2016 - 11:47

      Salih Bey merhaba, sorunuz soru-cevap bölümüne taşınacak olup, konu eklendiğinde tarafınıza bilgilendirme yapılacaktır.

Yorum Yazınız

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir